Quay lại danh sách
#22Tập 1

Đẻn Stokes

Hydrophis stokesii (Gray (in Stokes), 1846)

☣️Cực độcHọ Rắn Hổ(Elapidae)
Tên gọi khác:Đẻn gai lớn, Đẻn Stoke
Common Name:Stokes' sea snake
Kích thước chiều dài
1.5 m
0 cm15 cm (Bàn tay)100 cm (1m)200+ cm

Ghi nhận mẫu vật: Chiều dài thân 60 - 150 cm

Size: Total body length typically 60 - 150 cm

Dải độ sâu sinh thái
0m – 30m
0 – 200mTầng chiếu sáng (Epipelagic)
200 – 1.000mTầng chạng vạng (Mesopelagic)
> 1.000mTầng biển sâu (Bathypelagic)

Độ sâu ghi nhận: 0 - 30 m

Việt Nam
Vùng Biển Miền Trung
Vùng Biển Nam Bộ
Thế giới
eo biển Đài Loan
Vùng ven bờ từ phía Nam Ấn Độ
và phía Tây Sri Lanka thông qua vịnh Siam
vịnh Thái Lan
phía đông của Indonesia đến New Guinea và phía bắc và đông của vùng biển Úc
đông Nam các nước châu Á
Philippin
bán đảo Ả Rập

Đặc điểm hình thái

Hình thái học

Vảy bụng bị tách thành hai phần bởi rạch dọc, ngoại trừ vảy họng, thân to chắc, được bao phủ bằng các lớp vảy xếp chồng lên nhau. Hàng vảy quanh cổ 37–47; hàng vảy quanh thân 46–63; vảy bụng 226–286.

Răng của xương hàm trên phía sau răng nanh độc 6–7. Màu sắc: Thân từ nâu đến trắng kem ở phía lưng, nâu nhạt hoặc hơi trắng bụng.

Sinh thái & Dinh dưỡng

Tập tính sinh thái

Môi trường sống: Xuất hiện quanh các rạn san hô, vùng cảng biển trên nền đáy bùn hoặc cát từ độ sâu 3 đến 25m (McCosker 1975, Minton và Dunson 1985, Limpus 1975, Redfield và cs.

1978). Thức ăn: Cá rạn san hô (Voris 1972, Heatwole, 1975), các loài thuộc họ cá bống (Voris & Voris, 1983) và cá Mặt quỷ con (McCosker, 1975).

Sinh sản: Trứng thai - đẻ con. Độc tố học: Độc tố thần kinh.

Giá trị sử dụng & Kinh tế

Thực phẩm

Thực phẩm, thuốc truyền thống và kỹ nghệ da.

Hồ Sơ Độc Học & Phác Đồ Cấp Cứu

Chuyên khảo “Động vật độc biển Việt Nam” — Viện Hải dương học

Cực độc — Nọc độc thần kinh và hủy hoại cơ vânGây nhiễm độc qua tiếp xúc (Nọc độc)
Độc tố chính nhận diện:Postsynaptic neurotoxinsMyotoxins (Phospholipase A2)
Cơ chế tác động dược lý & Sinh học

Răng nọc nhỏ ở hàm trên tiêm myotoxin và neurotoxin phá hủy cơ vân, giải phóng myoglobin làm tắc nghẽn ống thận và liệt cơ hô hấp.

Triệu chứng lâm sàng & Diễn biến

Vết cắn thường không đau và không sưng đỏ (dễ bị bỏ qua). Sau 30 phút - 2 giờ: sụp mí mắt, cứng hàm, đau nhức cơ bắp toàn thân, nước tiểu màu đỏ nâu (tiểu ra myoglobin), suy thận cấp và ngừng thở.

PHÁC ĐỒ XỬ TRÍ & SƠ CỨU KHẨN CẤP BAN ĐẦU

Băng ép bất động (Pressure Immobilization Bandage) ngay lập tức từ ngón lên gốc chi. Cố định nẹp chi. Tuyệt đối không rạch vết cắn, không hút nọc, không garô chặt làm hoại tử. Chuyển gấp đến bệnh viện có máy thở và lọc máu.

Hồ sơ Mẫu vật & Tài liệu dẫn

7 tài liệu dẫn
Nơi lưu trữ mẫu vậtViện Hải dương học Nha Trang.
Tình trạng mẫu / ghi nhận
Tình trạng thực địa: Ít gặp ở vùng biển Việt Nam.
Hiện trạng bảo tồn: IUCN: Ít liên quan.
[1]Cao Văn Nguyễn, Arne Redsted Rasmussen, Nguyễn Văn Sáng, Phan Kim Hồng, Võ Văn Quang, John C. Murphy, 2016. Rắn biển Việt Nam. Viện Hải dương học Nha Trang, WAR, IOC VN
[2]PGS.TS. Đào Việt Hà (Chủ biên), 2021. Động vật độc biển Việt Nam. NXB Khoa học Tự nhiên và Công nghệ
[3]Dương, 1978
[4]Kharin, 1984
[5]Voris & Voris, 1983
[6]McCosker, 1975
[7]danh mục dựa vào Kharin, 1984 và Rassmussen và cs., 2011